Экономика, бизнес және қызмет көрсету

Том 2 № 31 (2026) / 2026-06-30 / Көрілім саны: 117

ҚР-дағы ТҰТЫНУШЫЛЫҚ НЕСИЕЛЕРГЕ СҰРАНЫС ФАКТОРЛАРЫН КОРРЕЛЯЦИЯЛЫҚ-РЕГРЕССИЯЛЫҚ ТАЛДАУ

Авторлар

Қ. Сәтбаев ат. Қазақ ұлттық зерттеу техникалық университеті
https://orcid.org/0000-0002-7705-9874
«Online Shopping» ЖШС
https://orcid.org/0009-0004-6797-2020
Қ. Сәтбаев ат. Қазақ ұлттық зерттеу техникалық университеті
https://orcid.org/0000-0003-0716-5265
Қ. Сәтбаев ат. Қазақ ұлттық зерттеу техникалық университеті
https://orcid.org/0000-0003-4985-4018
Қ. Сәтбаев ат. Қазақ ұлттық зерттеу техникалық университеті
https://orcid.org/0000-0003-1042-1530

Кілтті сөздер

тұтынушылық несиелеу, тұтынушылық несиелеу факторлары, пайыздық мөлшерлеме, корреляциялық-регрессиялық талдау, халықтың табысы, тұтынушылық несиеге сұраныс

DOI сілтемесі:

https://doi.org/10.58805/kazutb.v.2.31-1571

Қалай дәйексөз келтіруге болады

Тымбаева , Ж.М., et al. «ҚР-дағы ТҰТЫНУШЫЛЫҚ НЕСИЕЛЕРГЕ СҰРАНЫС ФАКТОРЛАРЫН КОРРЕЛЯЦИЯЛЫҚ-РЕГРЕССИЯЛЫҚ ТАЛДАУ». ҚазТБУ хабаршысы, вип. 2, вип. 31, Червень 2026, doi:10.58805/kazutb.v.2.31-1571.

Аңдатпа

Мақалада Қазақстандағы тұтынушылық несиелерге сұраныстың өсуіне әсер ететін факторлар зерттеледі. Зерттеудің өзектілігі тұтынушылық несиелеу көлемінің өсуіне және қаржы жүйесінің тұрақтылығына әсер етуі мүмкін үй шаруашылықтарының шамадан тыс несиелену тәуекелдеріне байланысты. Жұмыста халықтың несиелік мінез-құлқы, тұтынушылық несиелеуді реттеу және үй шаруашылықтарының қаржылық осалдығы мәселелеріне арналған ғылыми зерттеулерге талдау жасалды. Сондай-ақ, тұтынушылық несиелерге сұраныс факторларын бағалаудың халықаралық тәжірибесіне және несие нарығын реттеу тетіктеріне назар аударылды.

Зерттеудің мақсаты тұтынушылық несиелеу көлеміне әсер ететін негізгі факторларды анықтау болып табылады. Зерттеу аясында тұтынушылық несиелеу көлемі халықтың табысына және тұтыну бағаларының индексіне тікелей байланысты және банктік несиелер бойынша пайыздық мөлшерлемелерге кері байланысты деген болжам жасалды. Гипотезаны тексеру үшін Python бағдарламалау тілін қолдана отырып, корреляциялық-регрессиялық талдау әдісі қолданылды.

Алынған нәтижелер тұтынушылық несиелеуді реттеуді жетілдіру және халыққа кредиттік жүктемені азайту жөніндегі шараларды әзірлеу кезінде, сондай-ақ қаржы нарығының тұрақтылығын қамтамасыз ету саласында мемлекеттік саясатты қалыптастыруда пайдаланылуы мүмкін.