Экономика, бизнес және қызмет көрсету

Том 1 № 30 (2026) / 2026-03-30 / Көрілім саны: 89

БІРІГУ ЖӘНЕ ЖҰТЫЛУ: БІРІГУ ЖӘНЕ ЖҰТЫЛУ НӘТИЖЕЛЕРІНДЕГІ ДЬЮ ДИЛИДЖЕНСТІҢ РӨЛІ

Авторлар

Қазақстан-Британ техникалық университеті
https://orcid.org/0009-0009-9532-5134

Кілтті сөздер

дью дилидженс, бірігу және жұтылу, мәміленің сәтті болуындағы дью дилидженстің рөлі, мәмілелерден кейін акция бағаларының өзгеруі, нарық құбылмалылығы, регрессиялық талдау, акция бағаларының реакциясы

DOI сілтемесі:

Қалай дәйексөз келтіруге болады

Аманбекова, А.М. « БІРІГУ ЖӘНЕ ЖҰТЫЛУ: БІРІГУ ЖӘНЕ ЖҰТЫЛУ НӘТИЖЕЛЕРІНДЕГІ ДЬЮ ДИЛИДЖЕНСТІҢ РӨЛІ». ҚазТБУ хабаршысы, вип. 1, вип. 30, Березень 2026, https://vestnik.kaztbu.edu.kz/index.php/kazutb/article/view/1439.

Аңдатпа

Бұл мақаланың мақсаты - бірігу және жұтылу мәмілелеріндегі дью дилидженс процесінің маңызын түсіндіру. Нарықтағы жоғары құбылмалылық және корпоративтік стратегиялардың барған сайын күрделенуі жағдайында дью дилидженс (ДД) бірігу және жұтылу (M&A) мәмілелерінің тиімділігін қамтамасыз етудегі негізгі кезеңге айналады. Bain & Company жүргізген сауалнама нәтижелеріне сәйкес, сәтсіз мәмілелердің көпшілігі бірқатар себептермен түсіндіріледі, олардың көбі ДД-ге қатысты факторлар болып табылады: синергияның асыра бағалануы, дью дилидженстің негізгі мәселелерді анықтай алмауы, мақсатты компанияның сату үшін «әсемделуі», стратегиялық сәйкестіктің жеткіліксіздігі, күмәнді белгілердің еленбеуі, сондай-ақ тендерлік бәсекенің қызуына еріп кету. Осы тұжырымдарға сүйене отырып, ДД рөлін іргелі деп санауға болады: дәл осы кезеңде интеграция, синергияны бағалау және тәуекелдерді басқару бойынша кейінгі стратегиялық шешімдердің сапасы қалыптасады.

Бұл жұмыста екінші реттік деректерді талдау тәсілі қолданылады: ДД сапасын өлшеу үшін бірнеше прокси-көрсеткіш ұсынылып, олардың мәміленің табыстылығына әсерін эмпирикалық түрде тексеріледі. Нәтижелерді бағалау үшін регрессиялық талдау жүргізіледі, мұнда тәуелді айнымалы - мәміле жарияланғанға дейінгі кезең мен мәміле жабылғаннан кейінгі кезең арасындағы сатып алушы компанияның акция бағасының өзгерісі.